Nederlands

Beobachtungen zur niederländischen Sprache

Posts Tagged ‘Diminutiv’

Een afspraak of een afspraakje?

Als Duitstaligen naar de tandarts moeten, maken ze een afspraak (Termin). Hebben ze een afspraakje (Verabredung) met een tandarts, dan gaan ze hoogstwaarschijnlijk niet met opengesperde mond in een stoel liggen. Nederlandstaligen kunnen alleen afspraken maken of afspraakjes. De eerste zijn meestal zakelijk, de laatste zijn privé. Ik ken niemand die, als zijn/haar kernspintomografie (MRT) […]

Weiter lesen...

Gehakte dadels en informatica

Tussen talen – Scènes uit het courante leven Een Duitse studente in Groningen heeft een hongertje. Een gezond tussendoortje als vieruurtje – moet kunnen! Ze loopt een winkeltje binnen, grijpt naar iets lekkers, en leest het tekstje. Een klikje op de foto, dan lees je met ons mee. Heb je zin in *gehackte Daten? Hongertje, tussendoortje, […]

Weiter lesen...

Ketelbinkie

Door onze zomergast: Ed Ridderbeekx Ik wandelde onlangs met een Duitse gast (die voortreffelijk Nederlands spreekt: afgestudeerd aan de FU) op Katendrecht, in de volksmond ook bekend als ‘de Kaap’, een Rotterdamse landtong met een bewogen en soms dubieus verleden. Ik liet haar het standbeeldje zien van Ketelbinkie, het fictieve jongetje dat net zo bij […]

Weiter lesen...

Ein Kinderspiel

Huiswerk gemaakt? Weet u nog wat dat is: ein Kinderspiel? Een fluitje van een cent! Vandaag: spel-spelen-spelletjes. Het meervoud van spel kan spelen zijn. We zien het bijvoorbeeld bij de Olympische Spelen. Of in de uitdrukking brood en spelen (Brot und Spiele). Ook het meervoud van het worstelspel kan worstelspelen zijn – waarschijnlijker is echter […]

Weiter lesen...

Kortjakje

Sneeuwwitje, Doornroosje, Kleinduimpje, Roodkapje en Mooiweertje… wat woordvorming betreft past Kortjakje in deze sprookjesreeks. De betreffende vrouw draagt altijd of meestal een kort jakje: zo wordt een eigenschap (zo wit/klein als…) + diminutiefuitgang tot een eigennaam gemaakt. Ik heb Kortjakje op de basisschool leren kennen. We zongen daar het lied: Altijd is Kortjakje ziek Midden […]

Weiter lesen...

Knaapjes

Dit zijn een heleboel knaapjes! Kleiderbügel, in het Duits. Waar komt dat woord vandaan? Een knaap (Knabe) is oorspronkelijk een knecht. Ook het Duits kent het woord laarzenknecht (Stiefelknecht), voor een hulpmiddel om je laarzen uit te trekken. Het is als het ware (gleichsam) een schoenlepel (Schuhlöffel, Schuhanzieher) voor laarzen. Een mantel, een colbert (Sakko), […]

Weiter lesen...

De viool en het viooltje

Een viool en een viooltje? Waarom niet? Het getuigt alleen niet van veel muzikaal verstand om deze instrumenten zo te noemen. We zien hier links een viool (Geige, Violine) en een altviool (Bratsche). Muzikale leken (Laien) kunnen in goed Nederlands hooguit spreken van een kleine en grote viool. Het diminutief bestaat als het ware (sozusagen) […]

Weiter lesen...

Kapotje

Een Duitse vriend was stomverbaasd toen hij in de Nederlandse ondertiteling bij een film ‚kapotje‚ zag staan toen de sprekers het over een condoom hadden. „Gekke Nederlanders! Je wilt toch juist niét dat het kapot gaat?“, was zijn redenering. Ik kon hem geen ongelijk geven. Dat moeten we dus even uitzoeken. Kapotje voor ‚condoom‘ behoort […]

Weiter lesen...

Oud geld

Nee, ik ga geen oude koeien uit de sloot halen (alte Geschichten wieder aufwärmen), Lockheed en zo. Maar het gaat me wel om het geld van voor 2002. In Nederland hadden we toen de gulden (fl 1,00 – fl staat voor florijn). Het is niet onwaarschijnlijk dat u in literatuur van voor 2002 ook de […]

Weiter lesen...

Niemendalletje

Niemendal betekent: niemand, niets. Dit blog is een niemendalletje, het mag geen naam hebben (es ist nicht der Rede wert). Ik wil slechts op twee vorige blogs reageren. Aan Open en bloot wil ik graag een niemendalletje van een bikini (Van Dale) toevoegen: dat is dus bijna geen bikini, ergo veel naakt. Als niemendalletje mag […]

Weiter lesen...