{"id":17680,"date":"2019-05-08T09:28:15","date_gmt":"2019-05-08T07:28:15","guid":{"rendered":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/?p=17680"},"modified":"2019-05-07T19:07:21","modified_gmt":"2019-05-07T17:07:21","slug":"tervuren","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2019\/05\/08\/tervuren\/","title":{"rendered":"Tervuren"},"content":{"rendered":"<div style=\"width: 206px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/museum-voorkant.2.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"\" src=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/museum-voorkant.2.jpg\" alt=\"\" width=\"196\" height=\"147\" \/><\/a><p class=\"wp-caption-text\">\u00a9 JR<\/p><\/div>\n<p>Aan het einde van een <a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2019\/04\/10\/van-treptow-naar-tervuren\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">vorige<\/a> bijdrage stond een foto van het museum in Tervuren, gefotografeerd vanuit het park (achterkant). Vanaf de straatkant komt u zo binnen (rechts).<\/p>\n<div style=\"width: 226px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Garrulus_glandarius_1_Luc_Viatour.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/6d\/Garrulus_glandarius_1_Luc_Viatour.jpg\/320px-Garrulus_glandarius_1_Luc_Viatour.jpg\" alt=\"\" width=\"216\" height=\"148\" \/><\/a><p class=\"wp-caption-text\">Vlaamse gaai (CC-BY-SA-3.0-migrated)<\/p><\/div>\n<p>Met welk dier zou een Belgi\u00eb-museum in Kinshasa de bezoekers begroeten? Met een Vlaamse gaai (<em>Eichelh\u00e4her<\/em>)?<\/p>\n<p>Toen ik voor het eerst &#8211; ergens in de jaren 80 van de vorige eeuw &#8211; dit museum bezocht, zag het er van binnen nog <a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Mus%C3%A9e_du_Congo,_Tervuren,_Belgium;_one_of_five_interior_scen_Wellcome_V0014543.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">zo<\/a> uit. In 2013 werd het voor renovatie\/reorganisatie gesloten en vorig jaar in december als <a href=\"https:\/\/www.africamuseum.be\/nl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>Koninklijk Museum voor Midden-Afrika<\/strong><\/a> feestelijk heropend. Meer hierover vindt u <a href=\"https:\/\/www.archined.nl\/2019\/02\/bij-de-architectuur-van-het-africa-museum-een-twijfelend-herkaderingsproject\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">hier<\/a>.<\/p>\n<p>Goede reden dus voor een reisje van het Berlijns-Vlaamse <a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2015\/04\/30\/querdenken-en-dwarsliggen\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Lichterfelde<\/a> naar Tervuren. Aldaar stapte ik in <a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Tramlijn_44_(Brussel)\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">tram 44<\/a> (indertijd aangelegd door Leopold II om bezoekers naar de Congo-tentoonstelling in Tervuren te brengen): prachtige rit.<\/p>\n<p>Tja, en dan sta je daar&#8230;<br \/>\nGroot begrip voor het feit dat het paleis incl. muurschilderingen (Congolese landschappen) en bepaalde sculpturen onder monumentenzorg valt. Een fatsoenlijke catalogus had de geschiedenis van het gebouw in een correcte context kunnen plaatsen. Maar die vond ik in de museumsshop niet (wel <a href=\"https:\/\/www.bol.com\/nl\/p\/de-moord-op-lumumba\/666853457\/?bltg=itm_event%3Dclick%26slt_owner%3DMCM%26itm_type%3Dproduct%26pg_nm%3D0-resultaat%26slt_id%3D803%26slt_nm%3D1N-MCM-slot-opn1%26slt_pos%3DB1%26itm_lp%3D0%26slt_ttd%3D5%26mcm_ccd%3DRTVO%26mcm_refdate%3D20161018%26mmt_id%3DXMbNgp5DpBmugj4IgMuklgAAAb4&amp;promo=0-resultaat_803_RTVO-1N-MCM-slot-opn1_B1_product_0_\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">De Witte<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.bol.com\/nl\/p\/geest-van-koning-leopold-ii-plundering-van-congo\/1001004001321783\/?suggestionType=typedsearch&amp;bltgh=mT1ROHXYbkLRD5zfiGBJXQ.1.2.ProductTitle\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Hochschild<\/a>, <a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2016\/07\/05\/was-wir-teilen-wat-wij-delen\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Reybrouck<\/a> &#8211; maar die kende ik al).<\/p>\n<p>De absoluut &#8222;foute&#8220; (<em>politisch nicht korrekt<\/em>) beelden (<em>Skulpturen<\/em>) zijn ondergebracht in een kleine kelderruimte, een &#8222;schaamtedepot&#8220; volgens Rutger Puntzen in <a href=\"https:\/\/www.volkskrant.nl\/cultuur-media\/het-africa-museum-in-tervuren-rekent-af-met-zijn-koloniale-perspectief-niets-te-vroeg~b90f4d3a\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">de Volkskrant<\/a>: maar zichtbaar. De camera&#8217;s (smartphones) klikten.<br \/>\nWaarom &#8211; juist voor deze uitwassen van koloniale waarneming &#8211; niet een fotoverbod?<br \/>\nJa, we laten het zien &#8211; maar verbreid het niet!<\/p>\n<p>En verder raakte ik verloren in zalen met maskers en andere koloniale artefacten, gedroogde flora &#8211; en nog meer fauna: opgezette (<em>ausgestopfte<\/em>) krokodillen, apen, een olifant, een giraf, ook vlinders (<em>Schmetterlinge<\/em>) en wat dies meer zij.<br \/>\nMaar ik wilde het koloniale verleden van Belgi\u00eb zien<strong>&#8230;<\/strong><\/p>\n<div style=\"width: 224px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/B.-schenkt-beschaving.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/B.-schenkt-beschaving.jpg\" src=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/B.-schenkt-beschaving.jpg\" alt=\"\" width=\"214\" height=\"160\" \/><\/a><p class=\"wp-caption-text\">\u00a9 JR<\/p><\/div>\n<p>In de voormalige welkomsrotonde waarin Leopold II (als standbeeld; nu verwijderd) de bezoekers begroette, staan de oorspronkelijke beelden (van Ars\u00e8ne Matton) onder het motto van o.a. &#8222;<em>Belgi\u00eb schenkt de beschaving aan Congo<\/em>&#8220; in alle glorie&#8230;<br \/>\nDat mag! Maar het Afrikaanse <a href=\"https:\/\/www.volkskrant.nl\/cultuur-media\/het-africa-museum-in-tervuren-rekent-af-met-zijn-koloniale-perspectief-niets-te-vroeg~b90f4d3a\/#&amp;gid=1&amp;pid=1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">kunstwerk<\/a> van Aim\u00e9 Mpane als antwoord op deze hoogmoedige uitspraak is te weinig. &#8222;Het schuurt niet&#8220; (<em>es tut nicht weh<\/em>), schreef\u00a0Sabeth Snijders in de <a href=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2018\/12\/07\/omstreden-koloniaal-museum-belgie-heropend-a3059970\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">NRC<\/a>.<\/p>\n<div style=\"width: 244px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/namen-op-glas.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/files\/2019\/05\/namen-op-glas.jpg\" alt=\"\" width=\"234\" height=\"175\" \/><\/a><p class=\"wp-caption-text\">Namen van Congolese slachtoffers (\u00a9 JR)<\/p><\/div>\n<p>Aan de muur van een herdenkingshal staan de namen van 1500 Belgen die in de vroege dagen van de kolonie het leven lieten. Soit!<br \/>\nHet antwoord: namen van Congolezen die de <a href=\"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2019\/04\/10\/van-treptow-naar-tervuren\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">wereldtentoonstelling<\/a> van 1897 in\u00a0Belgi\u00eb niet overleefden op het raam tegenover deze 1500 Belgische namen (<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Freddy_Tsimba\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Freddy Tsimba<\/a>). De namen van de Congolezen worden &#8211; als de zon schijnt (maar wanneer schijnt in Belgi\u00eb de zon? En voor hoelang?) op de muur met de Belgische namen geprojecteerd (<a href=\"https:\/\/www.historischnieuwsblad.nl\/nl\/artikel\/50424\/het-africamuseum-is-nog-niet-af.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">foto<\/a>).<br \/>\nKijk eens naar deze <a href=\"http:\/\/www.standaard.be\/cnt\/dmf20181207_04016330\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">video<\/a>: Marc Reynebeau in gesprek over o.a. deze namen met Dalilla Hermans.<\/p>\n<p>Maar ik wilde dus het koloniale verleden van Belgi\u00eb zien<strong>&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>De anderhalve zaal waarin het om het koloniale verleden gaat, stelt teleur.<br \/>\nJa, fouten worden toegegeven: de economische uitbuiting, het geweld, de afgehakte handen, de verantwoordelijkheid voor de moord op Lumumba. Ook de metissen (de in Belgi\u00eb wonende nakomelingen van Belgen en inheemse vrouwen &#8211; gesepareerd tijdens de koloniale tijd en na de onafhankelijkheid ontvoerd naar Belgi\u00eb &#8211; daar ondergebracht in weeshuizen of pleeggezinnen) worden genoemd.<br \/>\nPremier Michel sprak onlangs namens de regering daarvoor nog een <a href=\"http:\/\/www.standaard.be\/cnt\/dmf20190404_04301614\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">verontschuldiging<\/a> uit.<\/p>\n<p>Er worden ook films vertoond: o.a. van Afrikanen die uitleg geven bij rituele kunstvoorwerpen; eveneens fragmenten uit de voortreffelijke Canvas-serie <a href=\"https:\/\/www.canvas.be\/kinderen-van-de-kolonie\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Kinderen van de kolonie<\/a>. Ik herkende deze personen op het scherm &#8211; maar hun naam was niet zichtbaar.<br \/>\nMadame Genevi\u00e8ve Ryckmans: haar man (hoge Belgische ambtenaar) werd tijdens de ongeregeldheden rond de onafhankelijkheid vermoord. Van haar herinner ik me de uitspraak:<\/p>\n<blockquote><p><a href=\"https:\/\/www.vrt.be\/vrtnws\/nl\/2018\/10\/08\/genevieve-ryckmans-de-dekolonisatie-kwam-te-laat-en-te-vroeg\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wat ik heb meegemaakt, weegt niet op tegen het leed van duizenden Congolezen.<\/a><\/p><\/blockquote>\n<p>En in dezelfde Canvas-serie antwoordde de historicus Elikia M&#8217;Bokolo van de universiteit in Kinshasa op de alom gehoorde uitspraak: <em>Congo zou er zonder de hulp <\/em>(het beschavingsinitiatief?) <em>van Belgi\u00eb nog veel erger aan toe zijn<\/em> het volgende:<\/p>\n<blockquote><p><strong>Est-ce que la Belgique telle qu&#8217;elle est aujourd&#8217;hui serait la Belgique si elle n&#8217;avait pas eu le Congo?<\/strong><\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aan het einde van een vorige bijdrage stond een foto van het museum in Tervuren, gefotografeerd vanuit het park (achterkant). Vanaf de straatkant komt u zo binnen (rechts). Met welk dier zou een Belgi\u00eb-museum in Kinshasa de bezoekers begroeten? Met een Vlaamse gaai (Eichelh\u00e4her)? Toen ik voor het eerst &#8211; ergens in de jaren 80 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1834,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1205,2983,3099],"tags":[71795,471,1542],"class_list":["post-17680","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-afrika","category-belgien","category-sprachvergleich","tag-gastbeitrag","tag-geschichte","tag-kultur"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17680","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1834"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17680"}],"version-history":[{"count":45,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17680\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17810,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17680\/revisions\/17810"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17680"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17680"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17680"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}