{"id":7671,"date":"2015-10-28T08:37:08","date_gmt":"2015-10-28T07:37:08","guid":{"rendered":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/?p=7671"},"modified":"2015-10-27T21:09:40","modified_gmt":"2015-10-27T20:09:40","slug":"am-strand-der-spree","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2015\/10\/28\/am-strand-der-spree\/","title":{"rendered":"Am Strand der Spree"},"content":{"rendered":"

Ooit gehoord van Elb-Florenz<\/em> en Spree-Athen<\/em> (ook wel Spray-Athen<\/em> genoemd)? Sachsens Glanz<\/em> (Dresden<\/a> aan de Elbe) en Preu\u00dfens Gloria<\/em> (Berlijn aan de Spree)?
\nGeeft niet (macht nichts<\/em>).<\/p>\n

\"Datei:Ich<\/a>Maar de beroemdste aller Berlijners kent u:<\/p>\n

All free men, where ever they may live, are citizens of Berlin, and, therefore, as a free man, I take pride in the words: „Ich bin ein Berliner!“<\/a><\/p><\/blockquote>\n

In het West-Berlijn ten tijde van de muur woonden uiteraard ook nog oer-Berlijners maar je kwam ze zelden tegen, zeker in het universitaire milieu waarin ik verkeerde. Veel jongemannen (West-Duitsers) kozen voor een studie aan de FU<\/a> omdat ze met een vaste woon- en verblijfplaats in Berlin (West)<\/em> de militaire dienstplicht konden ontlopen. Een bevolkingsgroep die je overal ter wereld tegenkomt zijn de Zwaben (Schwaben<\/em>) en omdat ze zelden hun herkomst verloochenen en dat wat taal en uitspraak betreft blijkbaar ook niet willen of kunnen, zijn ze niet te \u00fcberh\u00f6ren<\/em>.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Berliner Schrippe<\/p><\/div>\n

Nog vers in het geheugen ligt het broodoproer<\/a> van Prenzlauer Berg. De SPD-politicus Wolfgang Thierse (van origine Ostberliner<\/em>) wenste bij zijn bakker berliner Schrippen<\/em> en geen Zwaabse Weckle<\/em> te kopen:<\/p>\n

In Berlin sagt man Schrippen – daran k\u00f6nnten sich selbst Schwaben gew\u00f6hnen.<\/p><\/blockquote>\n

Bruine broodjes noemen we trouwens Schusterjungs<\/em>. Wat lees ik in de tweetalige Van Dale? Es <\/span>regnet<\/span><\/em> Schusterjungen<\/em>: <\/span>het regent pijpenstelen<\/a> (regionaal).<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

En dan waren er nog wel meer West-Duitsers en andere nationaliteiten die een tijdje in West-Berlijn wilden doorbrengen en bleven hangen. Ich bin hier h\u00e4ngen geblieben<\/em>, was en is een veel gehoorde uitspraak.<\/p>\n

In een eerdere blogpost<\/a> heb ik erop gewezen dat Oost en West er hun eigen terminologie op na hielden. De DDR erkende West-Berlijn niet als deel van de BR Deutschland (dat woord Deutschland<\/em> moest uitgeschreven worden want BRD leek te veel op DDR); West-Berlijn (Westberlin<\/em>) was voor de DDR een zelfstandige eenheid. In de praktijk betekende dat, dat er grensovergangen waren enkel voor Berlijners en andere grensovergangen (ook) voor mensen met een West-Duits (BRD) of ander paspoort. Berlijner was in DDR-ogen eenieder met een berliner Personalausweis<\/em> of een berliner Aufenthaltsgenehmigung: <\/em>ik dus! Omgekeerd kwam je met je Personalausweis<\/em> of Aufenthaltsgenehmigung<\/em> bij de Amerikaanse controlepost Checkpoint Charlie<\/a> de grens niet over: daar moest je een buitenlands paspoort laten zien (wat ik uiteraard ook kon).<\/p>\n

Kortom, wie is eigenlijk Berlijner? Alleen degenen die van zichzelf kunnen zeggen: Hier in Berlin hab ick Murmeln jespielt<\/em><\/a> (geknikkerd<\/a>) of ook al die nieuwkomelingen die het hier zo naar hun zin hebben dat ze (zijn) blijven hangen: de talloze zogenaamde Wahlberliner<\/em>?<\/p>\n

\"\"<\/a>

Berliner Waldb\u00fchne (Times, GFDL\/cc-by-2.5)<\/p><\/div>\n

De Berliner Philharmoniker geven jaarlijks – weer of geen weer<\/a> – een openluchtconcert in de Waldb\u00fchne<\/a> dat traditioneel sluit met de Berliner Luft, Luft, Luft <\/em>(dat is onze Donau, so blau, so blau –<\/em> spreek de titels eens uit en let op het ritme). Ik mag die Berliner Luft<\/em> graag uit volle borst meezingen en was meer dan lichtelijk gegeneerd toen een aantal Nederlanders dat ik had meegetroond naar dit feestelijk gebeuren, een eigen versie ten gehore bracht: Ja, zo’n reisje langs de Rijn Rijn Rijn<\/a>. Oweia!
\n<\/strong>Ze werden gelukkig overstemd en ik zong de andere kant op.<\/p>\n

Dat was in 1996 en de onvergetelijke Claudio Abbado<\/a> (1933-2014) dirigeerde (stand am Pult<\/em>).
\nZiet u die oranje paraplu? Dat ben ik.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ooit gehoord van Elb-Florenz en Spree-Athen (ook wel Spray-Athen genoemd)? Sachsens Glanz (Dresden aan de Elbe) en Preu\u00dfens Gloria (Berlijn aan de Spree)? Geeft niet (macht nichts). Maar de beroemdste aller Berlijners kent u: All free men, where ever they may live, are citizens of Berlin, and, therefore, as a free man, I take pride […]<\/p>\n","protected":false},"author":1834,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,3099,6940],"tags":[471],"class_list":["post-7671","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allgemein","category-sprachvergleich","category-wortschatz","tag-geschichte"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7671","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1834"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7671"}],"version-history":[{"count":108,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7671\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10772,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7671\/revisions\/10772"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7671"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7671"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7671"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}