{"id":8476,"date":"2015-07-11T08:30:44","date_gmt":"2015-07-11T06:30:44","guid":{"rendered":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/?p=8476"},"modified":"2018-07-29T22:48:10","modified_gmt":"2018-07-29T20:48:10","slug":"goedendag","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.fu-berlin.de\/nederlands\/2015\/07\/11\/goedendag\/","title":{"rendered":"Goedendag!"},"content":{"rendered":"

Het is vandaag 11 juli, de offici\u00eble feestdag<\/a> van de Vlaamse Gemeenschap ter herdenking van de Guldensporenslag<\/a> die in 1302 plaatsvond.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Jan Breydel + Pieter de Coninck (Dobbelaere, CC-BY-SA-2.0)<\/p><\/div>\n

\"\"<\/a>

Goedendags (P. Hermans, GFDLCC-BY-SA-3.0,2.5,2.0,1.0)<\/p><\/div>\n

713 jaar geleden trokken de burgers van Brugge en andere Vlaamse steden met een goedendag (rechts) ten strijde tegen het leger van Filips IV<\/a>, bijgenaamd de Schone. De koning van Frankrijk wilde met het graafschap Vlaanderen korte metten (kurzen Prozess<\/em>) maken. Dat was buiten de waard gerekend (die Rechnung ohne den Wirt machen<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/em>). De trotse<\/a> Franse ruiters bleven in de modder steken en onder leiding van Jan Breydel en Pieter de Coninck (links) behaalden de Vlaamse liebaards<\/a> de overwinning. De gouden sporen van het Franse ruitervolk lagen voor het oprapen.<\/p>\n

Dit is natuurlijk een heel simpele voorstelling van zaken. Belangrijk om te weten is in de eerste plaats dat het grondgebied van het historische Vlaanderen niet overeenkomt met dat van het huidige Vlaanderen, zie deze historische kaarten<\/a>. En het graafschap genoot relatief veel autonomie. Steden als Ieper<\/a>, Brugge en Gent kenden een grote rijkdom die ze door de lakenindustrie en -handel hadden verworven, wat hun zelfverzekerde protest tegen de Franse koning, mede verklaart.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Wapen v.d. graaf van Vlaanderen (Kathisma, CC-BY-3.0)<\/p><\/div>\n

We gaan met zevenmijlslaarzen<\/span> (Siebenmeilenstiefeln<\/em>) door de geschiedenis en zijn pardaf<\/a> (pl\u00f6tzlich<\/em>) in de 19e eeuw. Hendrik Concience<\/a> – hij schreef aanvankelijk in het Frans – deed met zijn historische roman De leeuw van Vlaanderen<\/em>, een liefdesverhaal tegen de achtergrond van de Guldensporenslag, veel Vlaams stof opwaaien. Na de onafhankelijkheid (1830) was <\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span>Belgi\u00eb<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span> eentalig Frans geworden en als reactie daarop onstond in de noordelijke provincies, waar overwegend dialect (naast Vlaams ook Brabants en Limburgs) gesproken werd, de Vlaamse Beweging<\/a>. Deze emancipatiebeweging zette zich in voor het Nederlands als lingua franca in dit gebied. En dan zo’n roman! Vandaar dat Concience de geschiedenis is ingegaan als de man <\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span>„die zijn volk leerde lezen“.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

De leeuw van Vlaanderen<\/em> werd trouwens naar een draaiboek van Hugo Claus<\/a> (1929-2008) verfilmd<\/a>.<\/p>\n

In de strijd voor het Nederlands (en tegen het Frans) bezon men zich op het eigen grote, rijke verleden – dat van het graafschap Vlaanderen. Zo kwam het dat in de loop van de tijd het begrip Vlaanderen<\/em> uitdijde tot de benaming voor dat deel van Belgi\u00eb<\/span><\/span> waar Nederlands (in elk geval geen Frans) werd gesproken. Het adjectief Vlaams<\/em> had niet langer alleen betrekking op het westen van Belgi\u00eb, de provincies West- en Oost-Vlaanderen, het strekte zich uit tot aan de Duitse grens en omvatte ook (het grootste deel van) de provincies Brabant en Limburg. Het Vlaams is dus eigenlijk een West-Belgische dialectengroep, maar de Vlamingen gebruiken het woord meestal als synoniem voor het Nederlands in Belgi\u00eb. Vlaanderen is tegenwoordig de offici\u00eble naam voor Nederlandstalig Belgi\u00eb. De Vlaamse Gemeenschap en het Vlaams Gewest vormen samen de Vlaamse (deelstaat)regering.<\/p>\n

Nog een paar woorden over Brussel, een Brabantse stad maar verfranst (franz\u00f6sisiert<\/em>).
\nHerg\u00e9, de Franstalige vader van Kuifje (Tim<\/em> van Tim und Struppie<\/em>) kende en gebruikte het Brussels dialect: het Syldavisch<\/a> in De scepter van Ottokar<\/em> (K\u00f6nig Ottokars Zepter<\/em>) is een fonetische weergave van het Brusselse „Vlaams“. De wapenspreuk van Ottokar: Eih bennek, eih blavek<\/i>.
\nAma\u00efh!<\/i><\/strong><\/p>\n

Een Brusselse zanger – de Walen (Wallonen<\/em>) verkozen hem tot de grootste Belg<\/a> aller tijden, bij de Vlamingen stond hij op plaats 7 – antwoordde op de vraag van een Franse journalist of hij het niet erg vond uit zo’n klein, onbekend landje te komen [sic]: Mais non, moi, je suis flamand, je suis belge!<\/em>
\nMooi toch?<\/strong><\/p>\n

<\/div><\/div>
<\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>