Nederlands

Beobachtungen zur niederländischen Sprache

Archiv der Kategorie 'Idiom'

Ontbinden, neerkomen, bevallen en andere verlossende kraam

Voor Лилия Negen maanden lang konden we de nieuwe wereldburger zien groeien. Zijn moeder lukte het nog een mooie presentatie te geven over de Boeroes in Suriname – daartoe geïnspireerd door o.a. Karin Sitalsings Boeroes. Een familiegeschiedenis van witte Surinamers. Daarna was ze uitgerekend, zoals dat in het NL heet: der voraussichtliche Entbindungstermin (datum van […]

Weiter lesen...

Schreinern, tischlern en gewoon timmeren

De moeder van mijn beste vriendin op de Limburgse kleuterschool en vervolgens op de lagere school heette Schrijnwerkers. Deze naam kwam in die contreien wel vaker voor – maar eerlijk gezegd, had ik toen geen idee wat een schrijnwerker (Schrein? Schrank?) was. Natuurlijk wist/voelde ik dat ik de Hollandse -ij in een Limburgse -ie kon […]

Weiter lesen...

Rookt u nog? Rauchen Sie noch?

Erinnern Sie sich? Der Duft der großen weiten Welt: Peter Stuyvesant? Überall in den weltoffenen Städten verbindet sich das gewagte Neue mit dem stolzen Alten zu einem farbigen Bild: lebendig, großzügig, einzig […] erregend, vital und begeisternd […] modern, aktiv, international […] charmant, frisch, keck!   Pieter/Petrus/Peter Stuyvesant (de -uy wordt /œy/ uitgesproken), geboren in […]

Weiter lesen...

Ver van mijn bed

Dat is ver van mijn bed – of ook: dat is een ver-van-mijn-bedshow: damit habe ich nichts zu tun, das berührt mich nicht. Wanneer de mammoet leefde? Dankzij collega Marc van Oostendorp weet ik het nu. Maar mammoeten, dinosauriërs, prehistorie en zo: allemaal ver van mijn bed! Dinosauriërs ken ik dankzij Buster Keaton (02:55), hun […]

Weiter lesen...

Moeders mooiste…

De ontkenning (Verneinung) van „een“ is „geen“: ik heb een idee – hij heeft geen idee. Niet moeilijk, toch? De ontkenning „niet“ wordt in de regel net zo gebruikt als het Duitse „nicht“. Ook niet moeilijk dus. Maar…! In het Nederlands kunnen we aan „niet“ een bijzondere klemtoon geven door het woord achter het te […]

Weiter lesen...

Strauchelblock und Sollbruchstelle

Die Koalitionsverhandlungen in den Niederlanden sind gescheitert. Das ist eigentlich keine Überraschung, denn die beteiligten Parteien haben tatsächlich sehr unterschiedliche Grundüberzeugungen. Vor allem beim Thema Migration konnte man sich nicht einigen. Der niederländische Rundfunk meldet dann auch: Formatie nieuw kabinet vastgelopen op migratie Eine Metapher, die in dem Zusammenhang nicht niederländischer sein könnte. Vastlopen können zum Beispiel […]

Weiter lesen...

Letterlijk

De vakantie was een rib uit mijn lijf, schreef mijn collega. Dat is een idomatische uitdrukking: het is niet letterlijk bedoeld. Gelukkig maar, stel je voor dat er écht een rib uit haar lijf gehaald werd. Vaak kan zo’n uitdrukking zowel letterlijk als figuurlijk gebruikt worden. “Niet elkaars taal spreken” heeft een figuurlijke betekenis, namelijk […]

Weiter lesen...

Even goede vrienden? – Ik dacht het niet!

Hee, je gaat naar Nederland? Joh, kun je wat voor me meebrengen? Een blikje appelstroop, een glas seroendeng, een pak boterkoekmeel en de Parbode natuurlijk! Als het niet lukt (gelingt): even goede vrienden! Dat betekent dan: geen vuiltje aan de lucht (kein Wölkchen am Himmel) – ook als je geen tijd voor boodschappen hebt of […]

Weiter lesen...

Die vent deugt voor geen meter

Vent vertalen we met Kerl. Etymologisch heeft het woord te maken venten (hausieren). U herinnert zich wellicht die bordjes Hausieren verboten, die vroeger op huisdeuren waren gespijkerd (genagelt). Een vent is dus oorspronkelijk iemand die met waren langs de deuren ging. In het meervoud spreken we in de regel van kerels. Tot de bekendste venters […]

Weiter lesen...

Jongens, meisjes ook…

Over jongens hebben we het al eens eerder gehad. En niet alleen de woorden nep en hetze hebben we aan onze oosterburen te danken. Ook onze jongens van Jan de Witt (patente Jungs), voor geen kleintje vervaard (furchtlos), komen van over de grens. In Der abenteuerliche Simplicissimus van Grimmelshausen (1669) wordt een jonge Johann de […]

Weiter lesen...